Mieszanka wybuchowa

Dziś serwujemy mieszankę wybuchową- un cóctel peligroso.

cóctel peligroso	mieszanka wybuchowa
cóctel molotov	koktajl Mołotowa

Cóctel to dosłownie mieszanka, mieszanina lub drink, np. bloody mary. Peligroso to niebezpieczny.

Przykłady:

Violencia, armas y trastornos mentales: un cóctel peligroso.	Przemoc, broń i zaburzenia umysłowe: mieszanka wybuchowa.
Se llama cóctel mólotov a una bomba incendiaria de fabricación casera.	Koktajlem Mołotowa nazywamy granat zapalający domowej produkcji.

Tráfico czy atasco?

Dziś coś z kategorii falsos amigos, czyli fałszywych przyjaciół - podążając za definicją z Wikipedii:

"Fałszywi przyjaciele to para słów lub wyrażeń brzmiących w dwóch językach tak samo lub podobnie, ale mających inne znaczenia." 


Ale do rzeczy (vamos al grano)! Bardzo często zdarza mi się usłyszeć od uczniów takie zdanie:

*La mayor desventaja de vivir en una gran ciudad son los tráficos.

Jest to błąd na tyle powszechny, że założę się, że wiele osób po przeczytaniu tego zdania uznałoby je za poprawne. Mam rację?

Poprawna wersja to:

La mayor desventaja de vivir en una gran ciudad son los atascos de tráfico/son los embotellamientos.

W tym przypadku większość z nas sugeruje się po prostu angielskim słowem traffic – traffic jam.

Mówi się, że znajomość języków obcych pomaga w przyswajaniu nowych języków. Owszem, ale uwaga! Pamiętajmy, że nigdy nie wolno nam tracić czujności – lepiej zawsze upewnić się, czy to podobne w brzmieniu słowo rzeczywiście znaczy to, co myślimy, że znaczy.

Dla utrwalenia tabelka:

falsos amigos – fałszywi przyjaciele
słowo	prawdziwe znaczenie	pozorne znaczenie	prawidłowe tłumaczenie pozornego znaczenia
tráfico; tráfico de personas/ drogas/ armas/ órganos	ruch uliczny; handel np. ludźmi/narkotykami/ bronią/organami	korek uliczny	atasco (de tráfico), embotellamiento
El maratón nocturno de Bilbao provocará cortes de tráfico.	Nocny maraton w Bilbao spowoduje utrudnienia w ruchu.	Opady deszczu spowodowały korki o łącznej długości 144 kilometrów.	La lluvia genera hasta 144 kilómetros de atascos en Madrid.

Rozbój w biały dzień

Robiąc rutynowy przegląd prasy hiszpańskiej natknęłam się na artykuł mówiący o podniesieniu opłat za studia państwowe (http://ccaa.elpais.com/ccaa/2013/11/03/valencia/1383496589_894068.html) a w komentarzach na bardzo ciekawy idiom: ser un atraco a mano armada – rozbój w biały dzień. 

Spójrzcie proszę na całe zdanie:

No me extraña que la gente huya de los máster, son un atraco a mano armada. 

Ciekawostką jest to, że dosłowne tłumaczenie tego idiomu na język polski to „napad z bronią w ręku”. 

Jak przetłumaczymy zatem dosłownie rozbój w biały dzień? Oto parę propozycji:

atraco/robo/asalto a plena luz del día 

tłumaczenie idiomatyczne		tłumaczenie dosłowne
es/son un atraco a mano armada	to rozbój w biały dzień (dosłownie: napad z bronią w ręku)	rozbój w biały dzień	atraco/robo/asalto a plena luz del día
No me extraña que la gente huya de los máster, son un atraco a mano armada.	Nie dziwi mnie, że ludzie nie chcą robić studiów podyplomowych – [ich koszt] to rozbój w biały dzień.	Dwie młode osoby padły ofiarą rozboju w biały dzień.	Dos jóvenes sufrieron un ataque a plena luz del día.

(sin) afán de lucro

Dziś dwa ciekawe sformułowania: afán de lucro oraz jego negacja, ale tylko pozorna (!) sin afán de lucro.

Vamos por partes - rozłóżmy to na czynniki pierwsze: afán to "chęć, zamiłowanie" a lucro oznacza "zysk".

Spójrzmy jak się ich używa:

(sin) afán de lucro
afán de lucro	chęć zysku	sin afán de lucro	non-profit
Algunos donantes donan sus órganos movidos por el afán de lucro.	Niektórzy dawcy darowują organy kierując się chęcią zysku.	Esta fundación es una organización de voluntariado, sin afán de lucro.	Niniejsza fundacja jest organizacją działająca na zasadzie wolontariatu, non-profit.
Las empresas privadas normalmente se rigen por el afán de lucro y la obtención del máximo beneficio.	Funkcjonowaniem prywatnych firm zwykle rządzi chęć zysku i maksymalizacji dochodu.	Este video se hizo sin afán de lucro.	To wideo nie zostało nakręcone w celach komercyjnych.

Pretérito Indefinido - formy regularne

Formy regularne czasu przeszłego trybu oznajmującego Pretérito Indefinido, którego użycie omawiam tutaj, tworzymy przez dodanie do tematu bezokolicznika końcówek czasu:

- dla koniugacji I, zakończonej na –AR: -é, -aste, -ó, -amos, -asteis, - aron
- dla koniugacji II i III, zakończonych na –ER lub –IR: -í, -iste, -ió, -imos, -isteis, -ieron

Pamiętajmy, że w języku hiszpańskim w formie czasownika nie jest zawarta informacja o płci osoby będącej wykonawcą czynności, czyli np. hablé będzie oznaczało zarówno: rozmawiałem jak i rozmawiałam, habló- rozmawiał/rozmawiała.

 Formy regularne:

	Pretérito Indefinido - formy (czasowniki regularne)
bezokolicznik		hablar	beber	vivir
temat		habl-	beb-	viv-
formy Pretérito Indefinido	yo	hablé	bebí	viví
	tú	hablaste	bebiste	viviste
	él/ella	habló	bebió	vivió
	nosotros	hablamos	bebimos	vivimos
	vosotros	hablasteis	bebisteis	vivisteis
	ellos/ellas	hablaron	bebieron	vivieron

 Podsumowując:

1. Bierzemy formę bezokolicznika i odcinamy końcówkę, aby uzyskać "temat"  (tak jak pokazałam na schemacie).

2. Dodajemy końcówki Pretérito Indefinido:

    a) dla czasowników I koniugacji (których bezokolicznik kończy się na -ar) dodajemy końcówki:

-é, -aste, -ó, -amos, -asteis, -aron.

    b) dla czasowników II i III koniugacji (których bezokolicznik kończy się na -er lub -ir) dodajemy końcówki:

-í, -iste, -ió, -imos, -isteis, -ieron.

UWAGA! 
- Zauważ, że forma I os. l. mn. (nosotros) w I i III koniugacji pokrywa się z formą czasu teraźniejszego, np.: hablamos, vivimos. Kontekst wskazuje nam, czy chodzi o teraźniejszość czy też przeszłość.
- Na początku formy Indefinido mogą się bardzo mylić z formami czasu teraźniejszego, np.: hablo (yo, Presente de Indicativo) – habló (él/ella/ud., Indefinido)


Jeśli uważasz, że ten post jest użyteczny, wesprzyj mnie swoim komentarzem i nie omieszkaj podzielić się blogiem ze znajomymi - tweetuj, lajkuj i plusuj. Dzięki! :-)

Imperfecto de Indicativo - Formy

Formy czasu przeszłego trybu oznajmującego Imperfecto de Indicativo, którego użycie omówiłam w oddzielnym poście (Imperfecto-użycie), tworzymy przez dodanie do tematu bezokolicznika końcówek czasu:

- dla koniugacji I, zakończonej na –AR: -aba, -abas, -aba, -ábamos, -abais, - aban
- dla koniugacji II i III, zakończonych na –ER lub –IR: -ía, -ías, -ía, -íamos, -íais, -ían

Pamiętajmy, że w języku hiszpańskim w formie czasownika nie jest zawarta informacja o płci osoby będącej wykonawcą czynności, czyli np. hablaba będzie oznaczało: rozmawiałem/rozmawiałam/rozmawiał/rozmawiała.

I.             Formy regularne:

	Imperfecto de Indicativo - formy (czasowniki regularne)
bezokolicznik		hablar	beber	vivir
temat		habl-	beb-	viv-
formy Imperfecto de Indicativo	yo	hablaba	bebía	vivía
	tú	hablabas	bebías	vivías
	él/ella	hablaba	bebía	vivía
	nosotros	hablábamos	bebíamos	vivíamos
	vosotros	hablabais	bebíais	vivíais
	ellos/ellas	hablaban	bebían	vivían

 Podsumowując:

1. Bierzemy formę bezokolicznika i odcinamy końcówkę, aby uzyskać "temat"  (tak jak pokazałam na schemacie).

2. Dodajemy końcówki Imperfecto de Indicativo:

    a) dla czasowników I koniugacji (których bezokolicznik kończy się na -ar) dodajemy końcówki:

-aba, -abas, -aba, -ábamos, -abais, -aban.

    b) dla czasowników II i III koniugacji (których bezokolicznik kończy się na -er lub -ir) dodajemy końcówki:

-ía, -ías, -ía, -íamos, -íais, -ían.

4. W I koniugacji nie zapominamy wstawić akcentu graficznego w 1. os. l. mn. (nosotros)
  

II.          Formy nieregularne posiadają wyłącznie trzy czasowniki: ser, ir oraz ver

  

	Imperfecto de Indicativo - formy (czasowniki nieregularne)
bezokolicznik		ser	ir	ver
formy Imperfecto de Indicativo	yo	era	iba	veía
	tú	eras	ibas	veías
	él/ella	era	iba	veía
	nosotros	éramos	íbamos	veíamos
	vosotros	erais	ibais	veíais
	ellos/ellas	eran	iban	veían

Podsumowując:

1. Formy są całkowicie nieregularne i należy nauczyć się ich na pamięć.
  
2. Nie zapominamy wstawić akcentu graficznego w 1. os. l. mn. (nosotros).



Jeśli uważasz, że ten post jest pożyteczny, nie omieszkaj podzielić się nim ze znajomymi - tweetuj, lajkuj i plusuj. Dzięki! :-)

Bez porównania

Jak to powiemy? Jest wiele możliwości, bardzo wiele. Różnych ;-) Ja ograniczę się do dwóch:

¡dónde va a parar!	bez  porównania; gdzie porównanie?
no hay punto de comparación (entre)	nie ma co porównywać; gdzie porównanie

Przykłady:

Beyonce canta mucho mejor que Doda. ¡Dónde va a parar!	Beyonce śpiewa dużo lepiej niż Doda. I to bez porównania!
Para mí, no hay punto de comparación entre el BMW y el golf. El BMW lo gana en todo.	Moim zdaniem nie ma co porównywać BMW i Golfa. BMW wygrywa pod każdym względem.

Jeśli spodobał Ci się ten post, poleć mnie swoim znajomym- tweetnij, lajknij, zaplusuj lub zrób cośkolwiek innego. Dzięki! :-)